ΣΥΣΤΗΜΑ ΕΜΠΟΡΙΑΣ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΕΚΠΟΜΠΩΝ ΓΙΑ ΣΤΑΘΕΡΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ
Το σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών παρακολουθεί τις εκπομπές των φορέων σταθερών εγκαταστάσεων που εμπίπτουν στα κριτήρια του Παραρτήματος Ι της ΚΥΑ 181478/965/2017 (ΦΕΚ 3763/Β΄/28.10.2017). Με την ΚΥΑ 181478/965/2017 (ΦΕΚ 3763/Β΄/28.10.2017) τροποποιήθηκε και κωδικοποιήθηκε η ΚΥΑ 54409/2632/2004 για την ενσωμάτωση της Οδηγίας 2003/87/ΕΚ στο Εθνικό Δίκαιο και για τον καθορισμό της  λειτουργίας του ΣΕΔΕ στην Ελλάδα.
 

Για την περίοδο 2013-2020, ο Εθνικός Κατάλογος Κατανομής δικαιωμάτων των σταθερών εγκαταστάσεων, οριστικοποιήθηκε σύμφωνα με την απόφαση 2011/278/ΕΕ,  μετά από την εφαρμογή του διορθωτικού συντελεστή (Απόφαση 2013/448/ΕΕ) και αφού λήφθηκαν υπόψη τα στοιχεία των εταιριών με σημαντική μείωση της δυναμικότητας, καθώς και με μερική παύση έως 31.12.2012, σύμφωνα με τα άρθρα 21 και 23 της απόφασης 2011/278/ΕΕ. 

Στην ιστοσελίδα EU Transaction Log της Ευρωπαϊκής Ένωσης, απεικονίζονται οι μεταβολές της κατανομής δωρεάν δικαιωμάτων εκπομπών για κάθε φορέα εκμετάλλευσης σταθερών εγκαταστάσεων.

Όλοι οι φορείς εκμετάλλευσης σταθερών εγκαταστάσεων που εμπίπτουν στις κατηγορίες δραστηριοτήτων που περιγράφονται στο Παράρτημα Ι του άρθρου 32 της ΚΥΑ 181478/965/2017 (ΦΕΚ 3763/Β΄/28.10.2017) υποχρεούνται να διαθέτουν άδεια Εκπομπής Αερίων Θερμοκηπίου (ΕΑΘ).

Ο κανονισμός λειτουργίας του ΣΕΔΕ προβλέπει τις ακόλουθες υποχρεώσεις, για κάθε χρόνο της περιόδου 2013-2020 (Φάση 3 του ΣΕΔΕ):

  • Tο αργότερο μέχρι τέλος Φεβρουαρίου κατανέμεται από το Τμήμα Μηχανισμών Αγοράς και το Μητρώο Εκπομπών (ΜΑΜΕ) της Δ/νσης Κλιματικής Αλλαγής και Ποιότητας της Ατμόσφαιρας (ΚΑΠΑ), η ακριβής ποσότητα δωρεάν δικαιωμάτων εκπομπών, ανάλογα με τις μεταβολές του κάθε φορέα εκμετάλλευσης σταθερών εγκαταστάσεων.
  • Tο αργότερο μέχρι τέλος Μαρτίου οι φορείς εκμετάλλευσης σταθερών εγκαταστάσεων καταθέτουν στο Τμήμα ΜΑΜΕ τις εκθέσεις εκπομπών για το προηγούμενο έτος (Annual Emissions Reports) μαζί με την επαληθευμένη έκθεση του διαπιστευμένου, από ΕΣΥΔ, επαληθευτή όπως ορίζεται στο άρθρο 21 της ΚΥΑ 181478/965/2017 (ΦΕΚ 3763/Β΄/28.10.2017).
  • Tο αργότερο μέχρι τέλος Απριλίου οι φορείς εκμετάλλευσης σταθερών εγκαταστάσεων πρέπει να επιστρέψουν, στους λογαριασμούς τους στο Μητρώο, δικαιώματα αντίστοιχα με τους επαληθευμένοι τόνους CO2 που εξέπεμψαν το προηγούμενο έτος, όπως ορίζεται στο άρθρο 12 παράγραφος 3δ της ΚΥΑ 181478/965/2017 (ΦΕΚ 3763/Β΄/28.10.2017).
  • Tην υποχρέωση του φορέα εκμετάλλευσης να ενημερώνει την αρμόδια αρχή για κάθε αλλαγή όπως ορίζεται στο άρθρο 12 παράγραφος 3ε της ΚΥΑ 181478/965/2017 (ΦΕΚ 3763/Β΄/28.10.2017).
  • Yποβολή «Έκθεσης Βελτίωσης» (Improvement Report) σύμφωνα με το άρθρο 69 του Κανονισμού (ΕΕ) 2018/2066 (Τροποποίηση EE 2012/601).
     

Έκδοση άδειας ΕΑΘ περιόδου 2013-2020 για τους φορείς εκμετάλλευσης σταθερών εγκαταστάσεων

Η έκδοση της άδειας ΕΑΘ, περιόδου 2013-2020, των φορέων εκμετάλλευσης σταθερών εγκαταστάσεων Παραρτήματος Ι του άρθρου 32 της ΚΥΑ 181478/965/2017 (ΦΕΚ 3763/Β΄/28.10.2017) ακολουθεί την διαδικασία και τις προϋποθέσεις που περιγράφονται στο άρθρο 12 της ΚΥΑ 181478/965/2017 (ΦΕΚ 3763/Β΄/28.10.2017).
Διευκρινίζεται ότι οι απαντήσεις που θα δοθούν στο έντυπο "Methodology Report" (Έκθεση μεθοδολογίας και δεδομένων βάσης), πρέπει να είναι στην ελληνική γλώσσα.

Εγκαταστάσεις κατόπιν σημαντικής επέκτασης παραγωγικής ικανότητας

Οι εγκαταστάσεις του Παραρτήματος Ι του άρθρου 32 της ΚΥΑ 181478/965/2017 (ΦΕΚ 3763/Β΄/28.10.2017)  που έχουν υποστεί σημαντική επέκταση μετά τις 30 Ιουνίου 2011 θεωρούνται νεοεισερχόμενες και πρέπει να υποβάλλουν στην Τμήμα ΜΑΜΕ το ερωτηματολόγιο νεοεισερχόμενων (Νew entrance report – NER), καθώς και την έκθεση μεθοδολογίας (methodology report) σε περίπτωση που αυτή δεν έχει ήδη υποβληθεί.

Μερική παύση λειτουργίας εγκαταστάσεων (Partial Cessation)

Εγκαταστάσεις που έχουν παύσει μερικώς τη λειτουργία τους σύμφωνα με την παράγραφο 2 του άρθρου 14 της ΚΥΑ 181478/965/2017 (ΦΕΚ 3763/Β΄/28.10.2017)  πρέπει να υποβάλλουν στο Τμήμα ΜΑΜΕ το αντίστοιχο ηλεκτρονικό πρότυπο που εκδόθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Γενικές παρατηρήσεις:

  • όλα τα έγγραφα πρέπει να υποβάλλονται τόσο σε έντυπη όσο και σε ηλεκτρονική μορφή (σε δίσκοCD)
  • για την υποβολή οποιουδήποτε αιτήματος (πέραν από τα αναφερόμενα) όπως αδικαιολόγητο κόστος, κλπ. πρέπει να χρησιμοποιούνται  τα πρότυπα που εκδόθηκαν από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και να είναι διαθέσιμα στη διεύθυνση Monitoring, reporting and verification of EU ETS emissions 
     

Μετάβαση στην 4η περίοδο (2021 – 2030)

Η μετάβαση στην 4η περίοδο του ΣΕΔΕ υλοποιείται βάση της Οδηγίας 2018/410/ΕΚ και με την αντικατάσταση της Απόφασης 2011/278/ΕΕ με:

  • Νέο Kανονισμό Κατανομής Δωρεάν Δικαιωμάτων Εκπομπών (ΚΔΔΕ) – Free Allocation Rules (FAR) (Υπό έκδοση)
  • Εκτελεστική Πράξη για τα σημεία αναφοράς – BMs
  • Kατ’ εξουσιοδoτική πράξη για την τροποποίηση της λίστας διαρροής άνθρακας – Carbon Leakage List (CLL)
  • Εκτελεστική Πράξη για τη μεταβολή της κατανομής δωρεάν δικαιωμάτων εκπομπών με βάση το επίπεδο δραστηριότητας

Σημαντικότερες τροποποιήσεις:

  • Ορισμός της Υφιστάμενης Εγκατάστασης:  ως «Υφιστάμενη Εγκατάσταση» νοείται κάθε εγκατάσταση που έχει αποκτήσει άδεια εκπομπής αερίων θερμοκηπίου πριν από τις 30 Ιουνίου 2019 για την πρώτη υποπερίοδο 2021-2025 και οιαδήποτε εγκατάσταση η οποία έλαβε άδεια εκπομπής αερίων θερμοκηπίου πριν από τις 30 Ιουνίου 2024 για τη δεύτερη υποπερίοδο 2026-2030.
  • Σημαντική μείωση ή επέκταση παραγωγικής ικανότητας:   με οδηγό το άρθρο 10α παράγραφος 1 της αναθεωρημένης οδηγίας ΣΕΔΕ, η κατανομή των δωρεάν δικαιωμάτων εκπομπών θα ευθυγραμμίζεται πιο συχνά, με βάση τις μεταβολές του επιπέδου παραγωγής (+/-)15%, υπολογισμένη σε ένα κυλιόμενο μέσο όρο δύο ετών. 
    Στην 4η φάση δεν θα ισχύουν  οι ορισμοί της σημαντικής επέκτασης της παραγωγικής ικανότητας, σημαντικής μείωσης της παραγωγικής ικανότητας, σημαντική αλλαγή χωρητικότητας, προστιθέμενη ή μειωμένη χωρητικότητα, έναρξη αλλαγής λειτουργίας και προαιρετική έναρξη λειτουργίας η κανονική λειτουργία.
  • Benchmark (ΒΜ): Οι τιμές ΒΜ θα καθοριστούν με βάση τα στοιχεία που θα υποβάλουν τα κράτη μέλη σύμφωνα με το άρθρο 11 παράγραφος 1 της οδηγίας ΣΕΔΕ της ΕΕ στις 30 Σεπτεμβρίου 2019, για την πρώτη υποπερίοδο χρησιμοποιώντας στοιχεία από τα έτη 2016-2017 και στις 30 Σεπτεμβρίου 2024, για τη δεύτερη υποπερίοδο, χρησιμοποιώντας δεδομένα από τα έτη 2021-2022.
  • Ο προσδιορισμός του επιπέδου ιστορικής δραστηριότητας (HAL) της εγκατάστασης, θα βασίζεται σε δεδομένα δραστηριότητας σε επίπεδο υποεγκατάστασης και ειδικότερα:     
    - για το HAL περιόδου 2021 – 2025, βάσει των στοιχείων της περιόδου 2014 – 2018
    - για το HAL περιόδου 2026 – 2030, βάσει των στοιχείων της περιόδου 2019 – 2023
  • NIMs: όλα τα δεδομένα που θα συλλέγονται θα είναι σε επίπεδο υποεγκατάστασης, σύμφωνα με την παράγραφο 1 του άρθρου 11 της Οδηγίας  2018/410/ΕΕ. Το σύνολο των δεδομένων θα επαληθεύεται από επαληθευτή, διαπιστευμένο από το ΕΣΥΔ, για τη δραστηριότητα «SCOPE 98» όπως αυτή περιγράφεται στο Παράρτημα Ι του (ΕΕ) Κανονισμού 2018/2067.
    Για την διαδικασία παρακολούθησης των NIMs και του επιπέδου παραγωγής προβλέπεται η σύνταξη ενός πρότυπου παρακολούθησης (Methodology Monitoring Plan MMP) για κάθε εγκατάσταση, που θα υποβάλλεται και θα εγκρίνεται από την Αρμόδια Αρχή.
  • Πρότυπο Παρακολούθησης Μεθοδολογίας (Methodology Monitoring Plan MMP)

Το ΜΜΡ θα λειτουργήσει ως εργαλείο για:

- την Έκθεση μεθοδολογίας (Methodology Report MR) για τα πρώτα NIMs                                                        
- το σχέδιο παρακολούθησης (Monitoring Plan MP) για τα δεύτερα NIMs.
- το MP του ετήσιου επιπέδου παραγωγής.

  • Το μερίδιο των δικαιωμάτων προς πλειστηριασμό θα είναι 57 %, με υπό όρους μείωση του μεριδίου των πλειστηριασμών κατά 3 % όποτε εφαρμόζεται ο διατομεακός διορθωτικός συντελεστής.
  • Οι τομείς του «carbon leakage» θα λάβουν πλήρη δωρεάν κατανομή σε ποσοστό 30 %. Η σταδιακή κατάργηση της δωρεάν κατανομής για τους τομείς του «carbon leakage» θα αρχίσει μετά το 2026, με εξαίρεση τον τομέα της τηλεθέρμανσης.
  • Το αποθεματικό για τους νεοεισερχόμενους (NER) θα περιέχει αρχικά αχρησιμοποίητα δικαιώματα από τη «Φάση 3» -/2013-2020 και 200 εκατομμύρια δικαιώματα εκπομπής από το αποθεματικό για την σταθερότητα της αγοράς. Έως 200 εκατομμύρια δικαιώματα θα επανεισαχθούν στο αποθεματικό για τη σταθερότητα της αγοράς εάν δεν χρησιμοποιηθούν κατά τη διάρκεια της Φάσεως 4/2021-2030.
  • Τα κράτη μέλη μπορούν να συνεχίσουν να παρέχουν αντιστάθμιση του έμμεσου κόστους ανθρακούχων εκπομπών, σύμφωνα με τους κανόνες περί κρατικών ενισχύσεων. Ενισχύονται επίσης οι διατάξεις σχετικά με την υποβολή εκθέσεων και με τη διαφάνεια.
  • Δημιουργείται «ταμείο καινοτομίας» (Innovation Fund), αρχικά από την δωρεάν χορήγηση δικαιωμάτων και από την αυξημένη δημοπράτηση 400 εκατομμυρίων δικαιωμάτων. Το μέγεθος του ταμείου μπορεί να αυξηθεί κατά 50 εκατομμύρια δικαιώματα, κατʼ ανώτατο όριο, σε περίπτωση που η υπό όρους μείωση του μεριδίου των πλειστηριασμών δεν είναι αναγκαία ή δεν χρειάζεται να υπερβεί το 3%.
  • Δημιουργείται «ταμείο εκσυγχρονισμού» που θα χρηματοδοτηθεί από τον πλειστηριασμό του 2% του συνόλου των δικαιωμάτων, με στόχο την προαγωγή της ενεργειακής απόδοσης και τον εκσυγχρονισμό του ενεργειακού τομέα σε κράτη μέλη με κατά κεφαλήν ΑΕΠ μικρότερο από το 60% του μέσου ΑΕΠ της ΕΕ. Το μέγεθος του ταμείου μπορεί να αυξηθεί κατά 0,5%, κατʼ ανώτατο όριο, σε περίπτωση που η υπό όρους μείωση του μεριδίου των πλειστηριασμών δεν είναι αναγκαία ή δεν χρειάζεται να υπερβεί το 3%.
  • Ειδική διάταξη, άρθρο 10α (9), που επιτρέπει στην Ελλάδα να διεκδικήσει έως 25 εκατομμύρια δικαιωμάτων  για την συγχρηματοδότηση των έργων εκσυγχρονισμού ηλεκτροδότησης των νησιών.

 

Χρήσιμα έντυπα :

  • για την περίοδο 2013 - 2020        
  • για την περίοδο 2021 - 2030
    • Οδηγίες έκδοσης αδείας ΕΑΘ
    • Αίτηση αδείας ΕΑΘ

Πρόσθετο βοηθητικό υλικό από την ημερίδα «Μετάβαση στην 4η περίοδο του ΣΕΔΕ», 17.12.2018: